Rozmiar czcionki:
XIII Konferencja Naukowo-Techniczna

Jubileusz 65-lecia kształcenia

65 lat tradycji, nauki i kształcenia

Rok 2027 jest wyjątkowy dla społeczności Uniwersytetu Przyrodniczego w Poznaniu. Obchodzimy 65-lecie kształcenia w obszarze inżynierii środowiska i inżynierii mechanicznej – sześć i pół dekady rozwoju nauki, kształcenia kolejnych pokoleń inżynierów oraz budowania pozycji Wydziału.

Medal jubileuszowy 65 lat kształcenia

Melioracje wodne i mechanizacja rolnictwa

Historia sięga 1962 roku, kiedy na ówczesnej Wyższej Szkole Rolniczej w Poznaniu rozpoczęto kształcenie na kierunkach studiów: melioracje wodne oraz mechanizacja rolnictwa (1961 rok). Był to początek drogi, która przez kolejne lata przynosiła rozwój nowych specjalności, kierunków badań i obszarów działalności dydaktycznej. W 1970 roku powstał samodzielny Wydział Melioracji Wodnych, który z biegiem lat ewoluował, odpowiadając na zmieniające się potrzeby nauki, gospodarki i otoczenia społecznego.

W tym samym czasie kształtowała się historia Instytutu Mechanizacji Rolnictwa i kierunków studiów tam rozwijanych. Instytut powołano w 1970 roku, a jego korzenie sięgają roku 1921, gdy utworzono Katedrę Mechaniki Rolniczej. Drogi melioracji wodnych i mechanizacji rolnictwa spotkały się w 2020 roku. Instytut Inżynierii Biosystemów, przekształcony w Katedrę Inżynierii Biosystemów, połączono wówczas z Wydziałem Inżynierii Środowiska i Gospodarki Przestrzennej.

Budynek zwany Dworkiem
„Dworek” – siedziba ówczesnych katedr, w której rozpoczęła się historia Oddziału, a następnie Wydziału Melioracji Wodnych. Fot. Bogdan J. Wosiewicz, 18.11.1996.

Kalendarium Wydziału

Od pierwszych działań na rzecz kształcenia specjalistów z zakresu melioracji, przez kolejne przekształcenia organizacyjne i rozwój zaplecza naukowo-dydaktycznego, po współczesny Wydział łączący inżynierię środowiska i inżynierię mechaniczną. Wyróżniony kafelek z 2020 roku otwiera historię Katedry Inżynierii Biosystemów.

Kalendarium Wydziału Inżynierii Środowiska i Inżynierii Mechanicznej 1962–2027Kalendarium WydziałuWydział Inżynierii Środowiska i Inżynierii Mechanicznej65 lat kształcenia · 1962–2027GENEZAlata 50.Potrzeba kształcenia specjalistów z zakresumelioracjiNa początku lat pięćdziesiątych odczuwano dotkliwy brakspecjalistów z zakresu melioracji. Początkowo utworzonospecjalizację na Wydziale Rolnym, następnie rozpoczęto działaniaprowadzące do uruchomienia odrębnego kierunku studiów,a później Oddziału Melioracji Wodnych.OKRES I1962Powstaje Oddział Melioracji Wodnych6 marca 1962 roku Rada Wydziału Rolniczego podejmuje uchwałęo powołaniu Oddziału Melioracji Wodnych. Tworzą go czterykatedry: Ekologii Roślin, Geodezji, Melioracji Rolnych orazMeteorologii. Organizatorem Oddziału i pierwszym prodziekanemzostaje prof. Eugeniusz Matusiewicz.OKRES I1964/65Rozszerzenie struktury naukowejMinisterstwo Szkolnictwa Wyższego powołuje trzy kolejne katedry:Budownictwa Wodnego, Gruntoznawstwa i Budownictwa Ziemnegooraz Mechaniki Budowli i Konstrukcji Budowlanych.OKRES II1970Samodzielny Wydział Melioracji WodnychOddział zostaje podniesiony do rangi samodzielnego WydziałuMelioracji Wodnych. W miejsce katedr powstają dwa instytuty:Instytut Melioracji Rolnych i Leśnych oraz Instytut BudownictwaWodnego-Melioracyjnego. Pierwszym dziekanem zostaje doc. drhab. Jerzy Marcinek.OKRES III1981Powrót do struktury katedralnejZ końcem 1981 roku rozwiązane zostają instytuty. W ich miejscepowołane zostają cztery katedry i cztery samodzielne zakłady.OKRES IV1990Wydział Melioracji i Inżynierii ŚrodowiskaWydział zostaje przekształcony w Wydział Melioracji i InżynieriiŚrodowiska. Okres ten zbiega się z uzyskaniem praw donadawania stopnia doktora nauk rolniczych w zakresie melioracjiwodnych, obecnie kształtowania środowiska.OKRES V2000Nowa siedziba przy ul. Piątkowskiej 94Do przebudowanego kompleksu po byłym ZOZ-ie przenoszą siępierwsze cztery katedry: Geotechniki, GleboznawstwaMelioracyjnego, Melioracji i Kształtowania Środowiska orazMechaniki Budowli i Budownictwa Rolniczego.OKRES V2001–2007Rozwój zaplecza i uprawnień naukowych2001 – nowe pomieszczenia otrzymuje Katedra Geodezji.2003 – uzyskanie uprawnień do nadawania stopnia doktorahabilitowanego w zakresie kształtowania środowiska.2004 – uruchomienie Studium Doktoranckiego; nowepomieszczenia otrzymują Katedra Agrometeorologii oraz KatedraEkologii i Ochrony Środowiska.2007 – nowe pomieszczenia otrzymuje Katedra BudownictwaWodnego.OKRES VI2013Istotne zmiany organizacyjneKatedra Melioracji, Kształtowania Środowiska i Geodezji zostajeprzekształcona w Instytut Melioracji, Kształtowania Środowiskai Geodezji. Zlikwidowane zostają Katedra Mechaniki Budowlii Budownictwa Rolniczego oraz Katedra Geotechniki, a w ichmiejsce powstaje Instytut Budownictwa i Geoinżynierii.OKRES VI2016Wydział Inżynierii Środowiska i GospodarkiPrzestrzennejOd 1 stycznia 2016 roku Wydział działa pod nazwą WydziałInżynierii Środowiska i Gospodarki Przestrzennej (WISGP). 22września 2016 roku Wydział uzyskuje zgodę JM Rektora UPw Poznaniu na oficjalne stosowanie nowego logo wyłonionegow drodze konkursu.OKRES VII2020Dołącza Instytut Inżynierii BiosystemówDrogi melioracji wodnych i mechanizacji rolnictwa spotykają się.Instytut Inżynierii Biosystemów – kontynuator Katedry MechanikiRolniczej utworzonej w 1921 roku – zostaje połączony z Wydziałemi przekształcony w Katedrę Inżynierii Biosystemów.Historia Katedry Inżynierii Biosystemów ›OKRES VII2020Powstaje obecny Wydział1 września 2020 roku Wydział Inżynierii Środowiska i GospodarkiPrzestrzennej łączy się z Instytutem Inżynierii Biosystemów.Powstaje Wydział Inżynierii Środowiska i Inżynierii Mechanicznej.Katedra Budownictwa i GeoinżynieriiKatedra Ekologii i Ochrony ŚrodowiskaKatedra Gleboznawstwa i RekultywacjiKatedra Inżynierii BiosystemówKatedra Inżynierii Wodnej i SanitarnejKatedra Melioracji, Kształtowania Środowiska i GospodarkiPrzestrzennejMedal jubileuszowy 65 lat kształceniaJUBILEUSZ202765 lat kształceniaJubileusz 65 lat kształcenia zapoczątkowanego utworzeniem Oddziału Melioracji Wodnych w 1962 roku,obchodzony wspólnie z XIII Konferencją Naukowo-Techniczną „Nowe kierunki badań w inżynieriiśrodowiska, inżynierii mechanicznej i energetyce”.
Kalendarium Wydziału Inżynierii Środowiska i Inżynierii Mechanicznej 1962–2027Kalendarium WydziałuWydział Inżynierii Środowiska i InżynieriiMechanicznej65 lat kształcenia · 1962–2027GENEZAlata 50.Potrzeba kształcenia specjalistówz zakresu melioracjiNa początku lat pięćdziesiątych odczuwanodotkliwy brak specjalistów z zakresumelioracji. Początkowo utworzonospecjalizację na Wydziale Rolnym, następnierozpoczęto działania prowadzące douruchomienia odrębnego kierunku studiów,a później Oddziału Melioracji Wodnych.OKRES I1962Powstaje Oddział MelioracjiWodnych6 marca 1962 roku Rada Wydziału Rolniczegopodejmuje uchwałę o powołaniu OddziałuMelioracji Wodnych. Tworzą go czterykatedry: Ekologii Roślin, Geodezji, MelioracjiRolnych oraz Meteorologii. OrganizatoremOddziału i pierwszym prodziekanem zostajeprof. Eugeniusz Matusiewicz.OKRES I1964/65Rozszerzenie struktury naukowejMinisterstwo Szkolnictwa Wyższegopowołuje trzy kolejne katedry: BudownictwaWodnego, Gruntoznawstwa i BudownictwaZiemnego oraz Mechaniki Budowlii Konstrukcji Budowlanych.OKRES II1970Samodzielny Wydział MelioracjiWodnychOddział zostaje podniesiony do rangisamodzielnego Wydziału MelioracjiWodnych. W miejsce katedr powstają dwainstytuty: Instytut Melioracji Rolnychi Leśnych oraz Instytut BudownictwaWodnego-Melioracyjnego. Pierwszymdziekanem zostaje doc. dr hab. JerzyMarcinek.OKRES III1981Powrót do struktury katedralnejZ końcem 1981 roku rozwiązane zostająinstytuty. W ich miejsce powołane zostającztery katedry i cztery samodzielne zakłady.OKRES IV1990Wydział Melioracji i InżynieriiŚrodowiskaWydział zostaje przekształcony w WydziałMelioracji i Inżynierii Środowiska. Okres tenzbiega się z uzyskaniem praw do nadawaniastopnia doktora nauk rolniczych w zakresiemelioracji wodnych, obecnie kształtowaniaśrodowiska.OKRES V2000Nowa siedziba przy ul.Piątkowskiej 94Do przebudowanego kompleksu po byłymZOZ-ie przenoszą się pierwsze czterykatedry: Geotechniki, GleboznawstwaMelioracyjnego, Melioracji i KształtowaniaŚrodowiska oraz Mechaniki Budowlii Budownictwa Rolniczego.OKRES V2001–2007Rozwój zaplecza i uprawnieńnaukowych2001 – nowe pomieszczenia otrzymujeKatedra Geodezji.2003 – uzyskanie uprawnień do nadawaniastopnia doktora habilitowanego w zakresiekształtowania środowiska.2004 – uruchomienie StudiumDoktoranckiego; nowe pomieszczeniaotrzymują Katedra Agrometeorologii orazKatedra Ekologii i Ochrony Środowiska.2007 – nowe pomieszczenia otrzymujeKatedra Budownictwa Wodnego.OKRES VI2013Istotne zmiany organizacyjneKatedra Melioracji, Kształtowania Środowiskai Geodezji zostaje przekształcona w InstytutMelioracji, Kształtowania Środowiskai Geodezji. Zlikwidowane zostają KatedraMechaniki Budowli i Budownictwa Rolniczegooraz Katedra Geotechniki, a w ich miejscepowstaje Instytut Budownictwai Geoinżynierii.OKRES VI2016Wydział Inżynierii Środowiskai Gospodarki PrzestrzennejOd 1 stycznia 2016 roku Wydział działa podnazwą Wydział Inżynierii Środowiskai Gospodarki Przestrzennej (WISGP). 22września 2016 roku Wydział uzyskuje zgodęJM Rektora UP w Poznaniu na oficjalnestosowanie nowego logo wyłonionegow drodze konkursu.OKRES VII2020Dołącza Instytut InżynieriiBiosystemówDrogi melioracji wodnych i mechanizacjirolnictwa spotykają się. Instytut InżynieriiBiosystemów – kontynuator KatedryMechaniki Rolniczej utworzonej w 1921 roku –zostaje połączony z Wydziałemi przekształcony w Katedrę InżynieriiBiosystemów.Historia Katedry Inżynierii Biosystemów ›OKRES VII2020Powstaje obecny Wydział1 września 2020 roku Wydział InżynieriiŚrodowiska i Gospodarki Przestrzennej łączysię z Instytutem Inżynierii Biosystemów.Powstaje Wydział Inżynierii Środowiskai Inżynierii Mechanicznej.Katedra Budownictwa i GeoinżynieriiKatedra Ekologii i Ochrony ŚrodowiskaKatedra Gleboznawstwa i RekultywacjiKatedra Inżynierii BiosystemówKatedra Inżynierii Wodnej i SanitarnejKatedra Melioracji, KształtowaniaŚrodowiska i Gospodarki PrzestrzennejMedal jubileuszowy 65 lat kształceniaJUBILEUSZ202765 lat kształceniaJubileusz 65 lat kształceniazapoczątkowanego utworzeniem OddziałuMelioracji Wodnych w 1962 roku,obchodzony wspólnie z XIII KonferencjąNaukowo-Techniczną „Nowe kierunki badańw inżynierii środowiska, inżynieriimechanicznej i energetyce”.

Kalendarium do pobrania: PNG · SVG

Kalendarium · 2020

Katedra Inżynierii Biosystemów – od 1921 roku

Druga droga Wydziału: od Katedry Mechaniki Rolniczej do inżynierii mechanicznej

W skrócie

  1. 1921Katedra Mechaniki Rolniczej na Wydziale Rolniczo-Leśnym Wszechnicy Piastowskiej (Uniwersytetu Poznańskiego)
  2. 1945Zakład Maszynoznawstwa Rolniczego po reaktywowaniu Uniwersytetu
  3. 1951Wyższa Szkoła Rolnicza w Poznaniu – Katedra Maszynoznawstwa Rolniczego
  4. 1957nowe budynki przy ul. Wojska Polskiego 50
  5. 1966Oddział Mechanizacji Rolnictwa i pierwszy nabór na kierunek Mechanizacja Rolnictwa
  6. 1970Instytut Mechanizacji Rolnictwa
  7. 2000Instytut Inżynierii Rolniczej
  8. 2012Instytut Inżynierii Biosystemów
  9. 2020Katedra Inżynierii Biosystemów na Wydziale Inżynierii Środowiska i Inżynierii Mechanicznej

Początki

Korzenie poznańskiej inżynierii rolniczej sięgają 1921 roku. Zaledwie dwa lata po powołaniu Wszechnicy Piastowskiej (od 1920 roku – Uniwersytetu Poznańskiego), na Wydziale Rolniczo-Leśnym utworzono Katedrę Mechaniki Rolniczej. Pierwsze wykłady z maszyn rolniczych prowadzili w niej profesorowie Tadeusz Świerzawski, Wacław Wakar, Zygmunt Jackowski, Stefan Biedrzycki i Jerzy Wierzbowski.

Po II wojnie światowej, wraz z reaktywowaniem Uniwersytetu, w 1945 roku powołano Zakład Maszynoznawstwa Rolniczego, a w 1950 roku – Katedrę Mechanizacji Rolnictwa z Zakładem Mechanizacji Rolnictwa. Przełomem było utworzenie w 1951 roku, decyzją Rady Ministrów, Wyższej Szkoły Rolniczej w Poznaniu, wydzielonej z Uniwersytetu Poznańskiego. W jej ramach, na Wydziale Rolniczym, powstała Katedra Maszynoznawstwa Rolniczego, kierowana przez mgr. Stanisława Weresa. Mieściła się w Ogrodach Szkolnych przy ulicy Dąbrowskiego 169/171, a maszynoznawstwa rolniczego uczyła studentów Wydziałów Rolniczego, Ogrodniczego i Zootechnicznego. W 1955 roku rozpoczęto budowę nowego kompleksu naukowo-dydaktycznego przy ulicy Wojska Polskiego 50. Od 1957 roku Katedra działa w nowych budynkach, które do dziś stanowią podstawową bazę naukowo-dydaktyczną inżynierii rolniczej.

Rozwój kierunku i powstanie Instytutu

Na przełomie lat 1960/1961 z Katedry Maszynoznawstwa Rolniczego wyodrębniono Katedrę Mechanizacji Rolnictwa, której od 1964 roku kierował prof. Stanisław Weres, a w 1961 roku uruchomiono na Wydziale Rolniczym Katedrę Maszynoznawstwa Rolniczego z Zakładem Maszynoznawstwa Rolniczego pod kierownictwem prof. Zbisława Martiniego. Zarządzeniem Ministra Szkolnictwa Wyższego z 25 maja 1966 roku powołano Oddział Mechanizacji Rolnictwa oraz kierunek studiów Mechanizacja Rolnictwa i przeprowadzono pierwszy nabór studentów. W 1971 roku tytuł zawodowy magistra inżyniera mechanizacji rolnictwa otrzymali pierwsi absolwenci.

Instytut Mechanizacji Rolnictwa powołano w 1970 roku z dwiema katedrami – Mechanizacji Rolnictwa i Maszynoznawstwa Rolniczego; pierwszym dyrektorem został doc. dr Witold Woyke. Kadrę dydaktyczną kierunku współtworzyli naukowcy Instytutu i Wydziału Rolniczego, a także Politechniki Poznańskiej, Przemysłowego Instytutu Maszyn Rolniczych oraz Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu. Struktura jednostki zmieniała się wraz z rozwojem nauki: katedry zastąpiono zespołami dydaktycznymi (mechanizacji rolnictwa, mechanizacji ogrodnictwa, mechanizacji produkcji zwierzęcej, maszynoznawstwa rolniczego, motoryzacji, technologii i organizacji napraw oraz eksploatacji maszyn rolniczych), następnie zespołami naukowo-dydaktycznymi, a w końcu zakładami. W 1972 roku Wyższą Szkołę Rolniczą przemianowano na Akademię Rolniczą w Poznaniu, a dwa lata później powołano Studenckie Koło Naukowe Mechanizatorów Rolnictwa, działające dziś jako Studenckie Koło Naukowe Inżynierii Rolniczej.

Inżynieria rolnicza i biosystemów

Zmieniał się także kierunek kształcenia i profil badań. W 1992 roku kierunek Mechanizacja Rolnictwa przekształcono w Technikę Rolniczą, następnie w Technikę rolniczą i leśną, a w 1998 roku wyodrębniono na nim specjalności: technika rolnicza, ekonomika i organizacja usług technicznych w rolnictwie oraz informatyka w inżynierii rolniczej; w 2006 roku dołączyła inżynieria agroenergetyki. W 2000 roku jednostka przyjęła nazwę Instytut Inżynierii Rolniczej. Pozycję naukową potwierdziły uprawnienia Wydziału Rolniczego do nadawania stopnia doktora nauk rolniczych (2005) oraz doktora habilitowanego (2009) w dyscyplinie inżynieria rolnicza. Równolegle powstawały nowe kierunki – Informatyka i Agroinżynieria (od roku akademickiego 2009/2010), Ekoenergetyka (od 2010/2011) oraz Informatyka stosowana (2018) – a także studia podyplomowe, w tym Świadectwa i Audyt Energetyczny (2010) i Agrotronika (2017). W 2013 roku kierunek Technika Rolnicza i Leśna otrzymał nazwę Inżynieria Rolnicza.

Ważną część życia naukowego wyznaczały konferencje i szkoły: ogólnopolska konferencja „Zastosowanie technologii informacyjnych w rolnictwie” (1999), Letnia Szkoła Inżynierii Systemów Rolnictwa w Boszkowie (od 2004) oraz cykliczna konferencja „Aktualne problemy inżynierii biosystemów” (od 2011). Zmiany nazw – Akademii Rolniczej na Uniwersytet Przyrodniczy w Poznaniu (2008), Wydziału Rolniczego na Wydział Rolnictwa i Bioinżynierii (2010) oraz Instytutu na Instytut Inżynierii Biosystemów (2012) – odzwierciedlały przejście od mechanizacji rolnictwa ku nowoczesnej inżynierii biosystemów.

Połączenie dróg

Drogi melioracji wodnych i mechanizacji rolnictwa spotkały się w 2020 roku, kiedy Instytut Inżynierii Biosystemów połączono z Wydziałem Inżynierii Środowiska i Gospodarki Przestrzennej, a Instytut przekształcono w Katedrę Inżynierii Biosystemów. Zmiana nazwy dyscypliny wynikała z reformy systemu szkolnictwa wyższego i nauki z 2018 roku, która wprowadziła nową klasyfikację dziedzin i dyscyplin naukowych. Dotychczasowa dyscyplina inżynieria rolnicza, w której Wydział nadawał stopnie naukowe, nie została w niej zachowana, a jej dorobek i tradycje włączono do dyscypliny inżynieria mechaniczna. W ten sposób wieloletni dorobek inżynierii rolniczej stał się fundamentem działalności Wydziału w obszarze inżynierii mechanicznej.

Ludzie

Instytutem kierowali kolejno: doc. dr Witold Woyke (1970–1975 i 1978–1981), prof. dr hab. Ryszard Ganowicz (1975–1978), dr Jan Adanowicz (1981–1984), doc. dr hab. Jan Frużyński (1984–1987), doc. dr Eugeniusz Wojtowicz (1987–1990), prof. dr hab. Adam Krysztofiak (1991–2011) oraz, od 2011 roku, prof. dr hab. Jacek Przybył. Z Instytutu wywodzili się także prodziekani Wydziału Rolniczego: prof. Stanisław Weres, doc. dr Zbigniew Topolski, prof. dr hab. Tadeusz Sęk, prof. dr hab. Marian Lipiński, prof. dr hab. Leszek Piechnik, prof. dr hab. Jacek Przybył oraz dr hab. Piotr Rybacki. Pamiętamy też o prof. Stanisławie Weresie, organizatorze nauczania techniki rolniczej i wieloletnim kierowniku Katedry Mechanizacji Rolnictwa, zmarłym w 1980 roku.

Rozwój i przemiany

W międzyczasie kolejne etapy rozwoju w historii przyniosły poszerzenie działalności o nowe dziedziny inżynierii, a także przemiany organizacyjne, które doprowadziły do powstania obecnego Wydziału Inżynierii Środowiska i Inżynierii Mechanicznej – łączącego te dwie dyscypliny naukowe i kierunki kształcenia.

Nowa siedziba Wydziału z przeszkloną fasadą
Siedziba przy ul. Piątkowskiej 94 – nowy budynek Wydziału pod koniec budowy. Fot. Bogdan J. Wosiewicz, 26.09.2000.
Budynek Katedry Inżynierii Biosystemów, przed nim ciągniki i maszyny rolnicze oraz rozmawiający ludzie
Siedziba przy ul. Wojska Polskiego 50 – budynek Katedry Inżynierii Biosystemów, 60‑627 Poznań.

Ludzie Wydziału

Dzisiejszy dorobek Wydziału to przede wszystkim ludzie – absolwenci, naukowcy, nauczyciele akademiccy, pracownicy i studenci. To ich wiedza, zaangażowanie oraz osiągnięcia naukowe i dydaktyczne przez dziesięciolecia budowały jego tożsamość i pozycję.

Jubileusz jest okazją do wspólnego świętowania, powrotu do historii i wspomnień, a także do spotkania ludzi związanych z kształceniem w ramach inżynierii środowiska i inżynierii mechanicznej. To moment, by docenić dotychczasowe osiągnięcia, podziękować wszystkim współtwórcom jego dorobku i spojrzeć w przyszłość.

65 lat tradycji to fundament kolejnych pokoleń inżynierów, nowych odkryć i wyzwań, które dopiero przed nami.